De vijf groeifasen van een MKB-bedrijf en waarom de meeste ondernemers vastlopen in fase 2 of 3

Samenvatting

Bijna elk bedrijf doorloopt dezelfde fasen. Van starter naar vakspecialist naar teamleider naar zakelijk leider. De overgang van de ene fase naar de andere is niet altijd vanzelfsprekend. De meeste ondernemers merken pas dat ze vastzitten als het al te lang zo is.

Groei is niet lineair. Een bedrijf van vijftien man werkt fundamenteel anders dan een bedrijf van vijf man, ook als de sector en het product hetzelfde zijn. Wat in de ene fase werkte, werkt in de volgende niet meer.

Toch proberen veel ondernemers door te blijven doen wat altijd heeft gewerkt. Ze werken harder. Ze pakken meer op. Ze lossen problemen op die eigenlijk door anderen opgelost zouden moeten worden. Dan komt het moment dat groei stopt. Niet door gebrek aan opdrachten, maar door gebrek aan structuur.

De vijf fasen

Fase 1: Starter Je begint. Alles doe jij. Klanten, uitvoering, administratie, acquisitie. Het bedrijf draait op jou en dat is logisch. Je bent met zijn tweeën of met zijn drieën.

In deze fase is afhankelijkheid normaal. De uitdaging is niet om minder afhankelijk te zijn, maar om een eerste fundament te leggen: wie ben je, voor wie ben je er en wat maakt jou anders?

Fase 2: Performer Het bedrijf groeit. Er komen mensen bij. Je omzet stijgt en toch voelt het drukker dan ooit. Dat is geen toeval. Je bent in fase 2 beland: de fase waarin je succesvol genoeg bent om te groeien, maar nog niet ingericht om die groei op te vangen. Alles loopt nog via jou. Je springt bij. Je controleert. Je beantwoordt de vragen die anderen ook hadden kunnen beantwoorden.

De meeste ondernemers herkennen zichzelf hier. Dit is ook de fase waarin de meeste mensen voor het eerst nadenken over hulp.

Fase 3: Teamleider Als je de overgang maakt naar fase 3, verschuift je rol. Van uitvoerder naar begeleider. Van vakman naar leider. Je bouwt een team dat zelfstandiger kan functioneren, maar precies hier gaat het mis voor veel ondernemers. Deze overgang vraagt iets wat tegen je natuur ingaat: stoppen met doen wat je goed kunt. Loslaten op plekken waar je weet dat jij het beter zou doen.

Ondernemers die hier niet doorheen komen, blijven hangen tussen fase 2 en fase 3. Ze zijn te groot om alles zelf te doen, maar te afhankelijk om echt los te laten.

Fase 4: Zakelijk leider In fase 4 is het bedrijf ingericht als een systeem. Verantwoordelijkheden zijn helder. Er zijn kaders waarbinnen mensen zelfstandig handelen. De strategie is niet alleen in het hoofd van de ondernemer maar in de organisatie.

De ondernemer werkt aan het bedrijf, niet meer alleen erin. Hij of zij bepaalt de richting, bewaakt de kwaliteit en neemt de beslissingen die alleen op dat niveau genomen kunnen worden.

Fase 5: Systeemeigenaar Het bedrijf draait ook zonder jou. Klanten worden goed bediend, medewerkers weten wat er van hen wordt verwacht en zelfs de strategie wordt nu uitgezet en opgevolgd door het managementteam. Dit is de fase van volledige overdraagbaarheid.

Waarom de overgang tussen fasen zo moeilijk is

Elke fase vraagt iets anders van de ondernemer. Wat hem succesvol maakt in fase 2, werkt hem tegen in fase 3. De drive om zelf problemen op te lossen die hem groot heeft gemaakt, is precies de eigenschap die hem klein houdt als hij wil groeien.

Dat is geen karakter fout. Het is een ontwikkelingsvraagstuk. Het vraagt bewuste aandacht, niet harder werken. De meeste ondernemers weten ergens wel in welke fase ze zitten, zeker met enige uitleg, maar ze weten niet wat de volgende stap concreet vraagt van hen.

In welke fase zit jij?

Dat is de vraag die alles bepaalt, want de aanpak verschilt per fase. Wat iemand in fase 2 nodig heeft, is niet wat iemand in fase 4 nodig heeft.

Benieuwd waar jouw bedrijf staat en wat jouw volgende stap is? Doe de groeifasetest en ontdek in welke fase jouw bedrijf zit en wat er nodig is om verder te groeien.

Of lees meer over hoe Rob stopte met 60 uur per week te werken of plan een kennismakingsgesprek.